Γιατί πρέπει να εφαρμόζουν τα κράτη;

ICC Review Conference, Kampala, Uganda

ΔΠΔ Διάσκεψη Αναθεώρησης, Καμπάλα, Ουγκάντα

Ως τον Απρίλιο του 2012 από 192 κράτη μέλη του ΟΗΕ, 121 είναι τα συμβαλλόμενα κράτη στο Καταστατικό της Ρώμης του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (ΔΠΔ).

Τα κράτη που έχουν επικυρώσει ή προσχωρήσει στο Καταστατικό του ΔΠΔ γνωστό ως κράτος μέρη. Είναι υποχρέωση να εφαρμόσουν τις διατάξεις του καταστατικού στο εθνικό τους δίκαιο. Ειδικότερα, το κράτος έχει να ποινικοποιήσει τη γενοκτονία, τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και εγκλήματα πολέμου στην εθνική της νομοθεσία. Αυτά τα εγκλήματα που ορίζονται ειδικά στο Καταστατικό του ΔΠΔ δυνάμει των άρθρων 6, 7 και 8, αντίστοιχα.

Δικαιοδοσία του ΔΠΔ είναι συμπληρωματική της εθνικής δικαιοδοσίας

Το ΔΠΔ δεν προορίζεται να είναι ένα υποκατάστατο για τα εθνικά συστήματα ποινικής δικαιοσύνης. Τους συμπληρώνει. Αυτό είναι γνωστό ως η αρχή της συμπληρωματικότητας (βλ. άρθρο 17 του καταστατικού του ΔΠΔ). Σύμφωνα με αυτό το ΔΠΔ δεν έχει δικαιοδοσία εφόσον το κράτος διερεύνηση ή δίωξη, εκτός αν το κράτος δεν θέλει ή δεν μπορεί να το κάνει πραγματικά. Το ίδιο ισχύει όταν ένα κράτος έχει διερευνηθεί και αποφάσισε να μην ασκήσει δίωξη. Το ΔΠΔ δεν θα έχει αρμοδιότητα, εκτός εάν η απόφαση να μην ασκήσει δίωξη προέκυψε από την απροθυμία ή ανικανότητα πραγματικά να ασκήσει δίωξη.

Η συνέπεια αυτού είναι ότι αν ένα κράτος δεν έχει ακόμα διερευνηθεί, ας πούμε, τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας που διαπράχθηκαν στο έδαφός του ή από υπηκόους του, το ΔΠΔ δεν έχει δικαιοδοσία.

Ωστόσο, δεν θα ήταν ρεαλιστικό να αναμένουμε ότι το ΔΠΔ θα είναι σε θέση να δοκιμάσετε όλα αυτά τα εγκλήματα και την τιμωρία όλων των δραστών. Ως θέμα της πρακτικότητας το ΔΠΔ δεν μπορεί να είναι το πρωτοβάθμιο δικαστήριο για τα εγκλήματα αυτά.

Για να ανταποκρίνονται στον ορισμό των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας, για παράδειγμα, τα εγκλήματα αυτά πρέπει να δεσμευτεί ως μέρος μιας ευρείας ή συστηματικής επίθεσης που στρέφεται εναντίον αμάχων πληθυσμών. Τέτοιου είδους εγκλήματα έχουν συνήθως πολλές δράστες. Εξετάστε τους ισχυρισμούς των δολοφονιών και βασανιστηρίων που προκλήθηκε σε στρατόπεδα, με κατανομή σε πόλεμο χώρα κατά τη διάρκεια αρκετών ετών. Κανείς δεν μπορεί ρεαλιστικά να αναμένουμε όλοι οι δράστες να βρεθούν ενώπιον του ΔΠΔ. Η αποτελεσματικότητα του όλου συστήματος, ως εκ τούτου, εξαρτάται από τις εθνικές διώξεις των εγκλημάτων αυτών.

Η ακεραιότητα του ΔΠΔ μοντέλο στηρίζεται στην παραδοχή ότι τα συμβαλλόμενα κράτη θα ενεργήσει για τη δίωξη της γενοκτονίας, των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και εγκλήματα πολέμου που διαπράχθηκαν στο έδαφός τους ή από τους υπηκόους τους. Η υπόθεση είναι ότι το ΔΠΔ θα ασκήσει συμπληρωματική δικαιοδοσία του στη μειονότητα των περιπτώσεων όπου ψευδή εθνικές διώξεις προσπαθούν να προστατεύσει κάποιος από τη δίωξη του ΔΠΔ, ή τα κράτη δεν είναι σε θέση να ασκήσει δίωξη επειδή εθνικό δικαστικό τους σύστημα έχει καταρρεύσει.

Όπως επαναλαμβάνεται στην απόφαση Συμπληρωματικότητα από τη Γενική Συνέλευση των συμβαλλομένων κρατών που εγκρίθηκε κατά τη διάσκεψη ΔΠΔ κριτική Καμπάλα, το 2010 , η αποτελεσματική δίωξη των βασικών διεθνών εγκλημάτων πρέπει να εξασφαλίζεται σε εθνικό επίπεδο. Περίπου τα μισά από τα συμβαλλόμενα κράτη έχουν κάποιο είδος της εφαρμογής της νομοθεσίας . Η πρωτοβουλία Ειρήνη και τη Δικαιοσύνη μπορεί να βοηθήσει τα κράτη μέρη και άλλες πολιτείες στην εκπόνηση και την αξιολόγηση των εκτελεστικών μέτρων και την κατάρτιση των άμεσα ενδιαφερομένων στη χρήση αυτών των διατάξεων στην πράξη, τα εθνικά δικαστήρια.